(Toplumsal İlişkiler 3120)
بَلٰى مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَاَحَاطَتْ بِهٖ خَطٖٓيـَٔتُهُ فَاُو۬لٰٓئِكَ اَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فٖيهَا خَالِدُونَ
“Hayır (öyle değil); kim (herhangi) bir kötülük işler de (tevbe edip İslam’a dönmeyerek kötülüğünü sürdürdüğünden) günahı kendisini (kalbini tamamen) kuşatırsa, (artık) onlar, ateşin halkıdırlar, orada süresiz kalacaklardır.” (Bakara/81)
İnsan hata yapar anlarım, hadi bir daha gaflete düşüp yine hata yapar onu da atlarım lakin bir kez daha error hata yaparsa suçu hiç affetmem ona atarım. Bu ne yahu? Bir daha, bir daha, bir daha utanmadan yinelenip duran hatalar zinciri…
Psikolojide yineleme zorlantısı (repetition compulsion) olarak adlandırılan Freud’un literatüre kazandırdığı bu kavram bireyin geçmişte yaşadığı travmatik veya çözülmemiş bir durumu bilinçaltı düzeyde tekrar tekrar yaratma eğilimidir.
Bu mevzuda akıl yürütenlerden Sadhguru der ki; “aynı problemin tekrar etmesi asıl problemin sen olduğunu gösterir.”
Bu travma ya da çözülmemiş sorunun yeniden nüksetmesinin asıl nedeni, acı da olsa, bizi kaosa da sürüklese, zihnimizin tanıdık olanı güvenli bulmasıdır.
Spiritüel ya da tasavvufi bakış açılarında “dışarısı içerinin aynasıdır” olarak anlatılması tesadüf değildir. Dünya devasa bir aynadır. Kainatta öğrenemediğin bir ders, önüne sen geçene kadar, defaatle önüne farklı yüzlerle getirilir konur. Ruhun alması gereken o ders ya da olgunlaşman (tekamülün) tamamlanmaya çalışılır. Kendi içimizde taşıdığımız bir parça sorundur aslında karşımızda gördüğümüz bizi rahatsız eden o olumsuzluklar. Problem bir döngüye girmişse sorun çözmeye dıştan değil kendimizden başlamalıyız.
“Aynı problemin tekrar etmesi, asıl problemin sen olduğunu gösterir” sözü, hayatınızda sürekli benzer olumsuz durumlar (kötü ilişkiler, iş yeri sorunları, başarısızlıklar) yaşıyorsanız, dış etkenleri suçlamak yerine kendi davranışlarınızı, seçimlerinizi ve bakış açınızı sorgulamanız gerektiğini ifade eder. Bu sözün temel anlamları şunlardır:
- Sorumluluk Alma: Sorunları başkalarında aramak yerine, “Ben neyi farklı yapabilirim?” diye sormaya davet eder.
- Kalıpları Kırmak: Eğer hep aynı yöntemi kullanıp farklı bir sonuç bekliyorsanız, bu bir yanılgıdır (Einstein’ın tanımladığı delilik tanımı).
- Kişisel Gelişim: Aynı hataya düşmemek için içsel bir değişim ve gelişim gerektiğini vurgular. Özetle, dış dünya bir aynadır; sürekli aynı sorunla karşılaşıyorsanız, o sorunu yaratan veya besleyen davranış kalıbını değiştirmeniz gereken kişi sizsiniz.
Şemsettin ÖZKAN
24.07.2026 KONYA
KAYNAKLAR
1-kuran.diyanet.gov.tr
2-kuranmeali.com
3-pixabay.com
4-Al Bakışı