(Toplumsal İlişkiler 3038)
اَلَّذٖينَ اٰمَنُوا وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُمْ بِذِكْرِ اللّٰهِ اَلَا بِذِكْرِ اللّٰهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ
“Onlar, Rab’lerine yürekten iman eden ve Allah’ın öğüt ve uyarılarla dolu Zikri ve en büyük mûcizesi olan Kur’an sayesinde akılları ve kalpleri doyuma ulaşan, huzura kavuşan kimselerdir. Onlar, Kur’an’dan daha açık, daha ikna edici bir mûcize olamayacağını bilen ve kalpleri ancak onunla tatmin bulup sükûnete kavuşan kimselerdir. Şunu iyi bilin ki, kalpler ancak Allah’ın Zikri ve en büyük mûcizesi olan bu Kur’an sayesinde şüphelerden arınır; inkâr ve nifak hastalılarından, ruhsal çalkantılardan kurtulur ve gerçek anlamda mutluluk ve huzura kavuşabilir! Allah’ı zikreden, O’nu duyumsayan gönüller, varlık âleminde yalnız olmadıklarını bilir, dâimâ O’nun yakınında ve himayesinde, güvence içinde olduklarını hissederler. Allah’ın zikriyle, O’nun gönderdiği Kur’an mûcizesiyle doyuma ulaşmayan kalplerin, başka bir şeyle huzur ve itmînân bulmasına imkân yoktur!” (Rad/28)
Tasavvufta en çok işlenen konu Mevla aşkıdır. Yunus Emre, Hz. Mevlana ve birçok Allah dost eserlerinde, şiirlerinde bu mevzuyu enine boyuna irdeler dururlar. Erich Fromm “Sevme Sanatı” adlı eserinde çeşitlendirdiğimiz bütün sevgilerin pınarının Tanrı Sevgisi olduğunu vurgular ve bütün sevgilerin de, buradan doğduğunu anlatır.
Hz. Mevlana der ki; “Aşk diyorum ancak Allah’a olandır,/ Ve yar diyorum ancak Allah’tan armağandır/ Kalbi Hak’tan yoksun olanın,/ Aşk’a muhabbeti koca bir yalandır.”
Rahmetli Cahit Zarifoğlu abimiz; “tamam Leyla aşkın tecellisi de, ama aşkın kendisi değil”diye, müthiş bir cümle sarf eder ve şunları söylerdi: “Şeyh Galip Mevlana’nın neyine aşıktı? “Aşkına.” Mevlana da Hakka aşıktı. O yüzden demedi mi? “Bizim Peygamberimizin yolu aşk yoludur. Biz aşk çocuklarıyız, anamız aşktır bizim” diye.
E Aşk ilahi bir şeydir tabi. Bazen bir çocuğun nazarında, yahut bir kadında tezahür edebiliyor. Bunu Mecnun da, çok iyi bilir. Tamam Leyla aşkın tecellisi de, ama Aşkın kendisi değil. Allah kadını ve erkeği en güçlü duyguyla imtihan ediyor. Sonra kadınla erkek aradan çekilince, geriye sadece İlahi Aşk kalıyor. Yola onu bulmak için çıktınsa,tamam, önce düşmeyi, sonra da kalkmayı öğreneceksin.
E Aşk bir çeşit terbiye,öğretmen. Hem yol gösteren, hem de yola sokan. Yolun sonunda da, sonsuzluk var. Ve hiçbir şey, o sonsuzluktan, kıymetli değil. Hiçbir şey… Aşkın ta kendisi yüce Mevla’dır. Sahi Mecnun da Leyla’yı ararken, Mevla’yı bulmadı mı? O gördüğünüz insan, anne,baba, eş, çocuk, hayvan vb. Tüm sevgi çeşitliliği, Allah sevgisinin birer tezahüründen başka bir şey değildir.
Üstadımız Sezai Karakoç da benzer şeyleri söyler. Mevla’ya giden yollar aşkın tecellisi Leyla’dan geçer.
Mecnun ki, sanki sessiz taştan bir sütun
Mecnun ki, kedere hüzne batmış bir gemi
Mecnun ki, gönlünün davası, sesin yankısı
Mecnun ki, ayda donar, güneşte yanar
Mecnun ki, aşkın tecellisi
Ve Leyla …
Leyla ki, bir türlü varılamayan duygu.
Leyla ki, dağların işareti kerameti.
Leyla ki, gözleri en büyük ordu.
Leyla ki, ötesi geçilmez bir geçit.
Velhasıl Leyla’sız hayat
Mecnun olmaktan beter.
Bilirsiniz dostlar Leyla’ya varılmaz, Leyla’ya gidilir. Bu yüzden şairlerimiz hep Leyla’ya giderler. Bu yüzden olsa gerek edebiyatımızda;“nedir bu şairlerin Leyla’yla alıp veremedikleri” suali, pek rağbet görmüştür. Leyla yoldur, Mevla’ya gitmek için. Asıl olan bu dünya gurbetinde fena fi’l aşkta kaybolmaktır. Mecnun olmak için çölden de geçmek gerekecektir. “Çölden geçmek Leyla’ya ermek içindir.” İnsan asıl yurduna varması için Leyla’dan da geçecektir. Bu yüzden Leyla’sız hayat sürmek imkansızdır. İnsan asıl yurduna kamışlıktan koparılıp bu âleme atıldığından ötürü, asıl yurduna özlem duymaktadır. Menzile ulaşmanın tek yolu da aşktır. Aşk, ancak sevmekle olur. Kalple olur, kalpsiz bu iş olmaz. Mecnun olursun olmaya da, kalbe Leyla’yı koyamazsan, nasıl olacak bu iş? Aşk olmayınca meşk olur mu? En son varılacak nihayi hedef de Mevla’dır.
Şemsettin ÖZKAN
03.05.2026 KONYA
KAYNAKLAR
1-kuran.diyanet.gov.tr
2-kuranmeali.com
3-suskunduvar.com