(Toplumsal İlişkiler 2089)
اُتْلُ مَٓا اُو۫حِيَ اِلَيْكَ مِنَ الْكِتَابِ وَاَقِمِ الصَّلٰوةَ اِنَّ الصَّلٰوةَ تَنْهٰى عَنِ الْفَحْشَٓاءِ وَالْمُنْكَرِؕ وَلَذِكْرُ اللّٰهِ اَكْبَرُ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ مَا تَصْنَعُونَ “Sana vahyedilen kitaptan bölüm bölüm oku,ilgili ayetlerini uygula. Namazı erkanına, şartlarına, vaktine riayet ederek âşikâre kıl. Namaz, ilahi ilmin-hikmetin gereği, meşru olmayan şehevî fiilerden, gayri meşru ilişkilerden, zinadan, haddi aşmaktan, cimrilikten, ahlâksızlıktan ve şeriatın suç saydığı, haram kıldığı, kamu vicdanının tasvip etmediği, mü’minlerin icrasında hayır görmediği şeylerden, bunların savunuculuğunu, sözcülüğünü yapmaktan insanı alıkoyar. Allah’ı zikir, namaz, Allah’ın övünç kaynağı kelamını okumak, şeraitini uygulamak, Allah’ın dinini tebliğ elbette en önemli kulluk görevi, en büyük ibadettir. Allah’ın kullarına lütfuyla ilgisi ise en büyük mazhariyettir. Allah fuhuşa giden yollar icat ettiğinizi, kurallarıyla oynayarak şeriata aykırı suç ve günah işlemeye devam ettiğinizi biliyor.” (Ankebut/45)
Ünlü Fransız düşünür ve yazar Roger Garaudy; “bundan 300 yıl önce de Müslümanlar namaz kılıyordu. Şimdi de kılıyor. 300 yıl önce dünyaya hakimdi, şimdi ise sürünüyor. Namazda bir değişiklik olmadığına göre, Müslümanlarda bir değişiklik var” derken, yerden göğe haklıdır. Çünkü özünden, aslından tamamen koparttıkları bir namazları ve diğer ibadetleri var.
İbadetleri şeklen yanlış mı yapıyorlar? Hayır efendim, surete bakınca doğru gözüküyor, abdestsiz namaza falan da durmuyorlar mesela. Secdeye, rükuya da gidiyorlar. Kıraatı Kur’an’dan yapıyorlar işte. O zaman sorun ne? Niye 300 yıl önceki Müslümanların namazıyla bugünün Müslümanının namazını karşılaştırmış üstad Garaudy? Üstad diyorum çünkü Müslüman olmuş çağımızın ünlü düşünürlerinden biri o da.
Cemal Külünkoğlu yukarıdaki ayeti açıklarken şu notu düşmüş: “Bilinçli bir şekilde eda edilen namaz insanı her türlü kötülükten ve her çeşit hayasızlıktan alıkoyar. Çünkü namazda insan Allah’la buluşur, Onun huzur ve rahmet alanına girerek Ona kötülük ve hayasızlık yapmayacağına dair defalarca söz verir ve bu sözü günün belli aralıklarında tekrar eder.
Böyle bir insanın sözüne ihanet etmesi ve Allah’ı dikkate almaması düşünülemez. Tabii ki namazı ikame eden kişi, kıldığı namazdan bir şey anlıyorsa ne dediğini ve ne istediğini biliyorsa, verdiği sözün farkında oluyorsa, namazı niyaza dönüştürecek bir ahitleşme ortaya koyuyorsa yani namazın hakkını veriyorsa bu namaz koruyucu olur.
Kıldığımız namazlar bizi kötülüklerden alıkoymuyor ve Allah’a yaklaştırmıyorsa, filmlerde rol icabı namaz kılanlardan ne farkımız kalır? Anlamadan ve derinliğini kavramadan kıldığımız namazla biz de sadece verilen rolü oynamış ve “âdet yerini bulsun” demiş olmuyor muyuz?”
Efendim bugün namazlar kılınıyor kılınmasına da ikame edilmiyor. Üstadın söylediği 300 yıl öncekiler ideal olan namazı gereği gibi kılıyorlarmış. Peki hangi namaz ideal olup insanı kötü şeylerden alıkoyar? İhsan Aktaş ise şu tesbiti yapmış:
“Ebu-l Aliye şöyle der: “Namaz içinde üç haslet vardır, hangi namazda bu üç haslet yoksa, o kılınan namaz (burada anlatılan namaz) değildir.
1. Namaz mutlaka ihlasla kılınması gerekir.
2. Huşu, saygı ve şuurla kılınması gerekir.
3. Namaz içinde Allah’ı içtenlikle zikredip hatırında tutması gerekir.
Çünkü ihlas, insana daima Allah rızası için iyi şeyleri yapmayı önerir. Huşuve saygı ise, her zaman kişiyi kötü şeylerden men eder. Allah’ın zikri olan Kur’an ise, her zaman insana iyiliği emreder ve kötülüklerden sakındırır. İşte burada anlatılan namaz, bu hasletlere sahip olan namazdır.”
Garaudy’nin eleştirdiği şimdiki sürünen Müslümanların namazları ise kalplerine yabancıdır, hem de birçoğu bilerek aralarında bunu beden eğitimi şekline dönüştürmüş. Bu yüzden durum çok vahim gözüküyor. Diğer ibadetlerde de buna benzer durumlar yaşanıyor. Rabbim tez elden bizleri kuru kuru namaz kılan değil, namazı ikame eden(gerektiği gibi kılanlardan) eylesin.
Şemsettin ÖZKAN
16.03.2026 KONYA
KAYNAKLAR
1-kuran.diyanet.gov.tr
2-kuranmeali.com
3-pixabay.com