(Toplumsal İlişkiler 2088)
يَوْمَ يَأْتِ لَا تَكَلَّمُ نَفْسٌ اِلَّا بِاِذْنِهٖ فَمِنْهُمْ شَقِيٌّ وَسَعٖيدٌ
“(Kıyametin) Geleceği günde, O’nun (Allah’ın) izni olmaksızın, hiç kimse konuşamayacaktır. Artık onlardan kimi ’bedbaht ve mutsuz’, (kimi de) mutlu ve bahtiyardır.” (Hud/105)
Bodrum’a olan aşkıyla tanınan ünlü gazeteci, deneme, roman ve hikaye yazarı Cevat Şakir Kabaaağaçlı, namı diğer Halikarnas Balıkçısı; (1890-1973) “her zaman bulunduğumuz yerde değil, başka yerde pek mutlu olacağımızı sanıyorduk. Gelgelelim o başka yer, neresi onu bilmiyorduk” derken mutluluğun rotasını bulamadığımızdan dert yanar.
Mutluluğu bulmak öyle kolay değildir. İnsanoğlu dünya adlı bu gezegene bırakıldığından beri mutlu değildir. Asıl koparılıp geldiği yurdunu arar, Hz. Mevlana’nın Mesnevi’deki o güzel anlatımıyla. Ney yani insan benzetmesi de boşuna değildir Hz. Pir’in;
“ Dinle, bu ney nasıl hikâye ediyor, ayrılıklardan nasıl şikâyet ediyor. Beni kamışlıktan kestiklerinden beri feryadımdan erkek, kadın… Herkes ağlayıp inledi. Ayrılıktan parça parça olmuş kalp isterim ki, derdimi açayım. Aslından uzak düşen kişi, yine kavuşma zamanını arar. (1-4. Beyitler)
Mevlana hazretleri de Konya’ya uzaklardan geldi. Gurbeti en iyi bilenlerdendir. Ben gurbette değilim gurbet benim içimde diyenlerdendir. Mevlana’ya göre dünya da bir gurbettir. Bu dünyanın kahrını çekmek istemeyen ancak Rabb’ine kavuşunca bundan kurtulabilir. Ney’den kasıt insandır. İnsan sesine en yakın enstrüman neydir. Neyi kamışlıktan asıl vatanından kesip, içini oyup, dışını ateşle dağladıklarından beri, derdini anlatmaya çalışıyor, şikayet ediyor diyor ama aslında etmiyor surreal gerçekçi bir yaklaşım sergiliyor. “Pür melalimiz bu” demek istiyor. Bu yalancı dünyada, mesut olamazsın kardeşim diyor. Derdimi anlatabilmem için, aşıkların dediği gibi “sevdalılar beni anlar” noktasına getiriyor. “ Ben her toplulukta ağlayıp inledim. Kötü hallilerde de eş oldum, iyi hallilerde de. Herkes kendi düşüncesine göre benim dostum oldu ama kimse içimdeki sırları araştırmadı. Benim sırrım feryadımdan uzak değildir, ancak her gözde onu görecek nur, her kulakta onu işitecek kudret yok. Beden ruhtan, ruh da bedenden gizli kapaklı değildir, lakin ruhu görmek için kimseye izin yok. Bu neyin sesi, aşk hüznünün ateşidir, hava değil… Kimde bu ateş yoksa, kendisi de yok olsun!..” (5-9. Beyitler)
İnsan aslına dönüş yapmadığı sürece asla mutlu olamaz. Mutluluğu hep başka yerlerde arar durur. Halbuki mutluluk öze yani gurbetinden ayrılıp sılaya yani Rabbine rücu etmededir:
اَلَّذٖينَ اٰمَنُوا وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُمْ بِذِكْرِ اللّٰهِ اَلَا بِذِكْرِ اللّٰهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ “Onlar, Rab’lerine yürekten iman eden ve Allah’ın öğüt ve uyarılarla dolu Zikri ve en büyük mûcizesi olan Kur’an sayesinde akılları ve kalpleri doyuma ulaşan, huzura kavuşan kimselerdir. Onlar, Kur’an’dan daha açık, daha ikna edici bir mûcize olamayacağını bilen ve kalpleri ancak onunla tatmin bulup sükûnete kavuşan kimselerdir. Şunu iyi bilin ki, kalpler ancak Allah’ın Zikri ve en büyük mûcizesi olan bu Kur’an sayesinde şüphelerden arınır; inkâr ve nifak hastalılarından, ruhsal çalkantılardan kurtulur ve gerçek anlamda mutluluk ve huzura kavuşabilir! Allah’ı zikreden, O’nu duyumsayan gönüller, varlık âleminde yalnız olmadıklarını bilir, dâimâ O’nun yakınında ve himayesinde, güvence içinde olduklarını hissederler. Allah’ın zikriyle, O’nun gönderdiği Kur’an mûcizesiyle doyuma ulaşmayan kalplerin, başka bir şeyle huzur ve itmînân bulmasına imkân yoktur!” (Rad/28)
Şemsettin ÖZKAN
15.03.2026 KONYA
KAYNAKLAR
1-kuran.diyanet.gov.tr
2-kuranmeali.com
3-pixabay.com
4-suskunduvar.com